Enfeksiyöz Bronşitis (IB) için Aşılama Programları
Aşılama için genel bir kural yoktur. Her bir program saha koşullarına
göre adapte edilmelidir.
Yine de bazı konulara dikkat edilmelidir:
- En çok hangi yaşta Enfeksiyöz Bronşitis (IB)'e karşı korunmaya
gerek duyuluyor.
- Sahada bulunan virüsler hangi aşıların (protektotipler) seçilmesi
gerektiğini belirler.
- Diğer (canlı) aşılar ile interferens (etkileşim) engellenmelidir
(IB, newcastle hastalığı gibi aşı virüsleri ile çatışabilir).
Enfeksiyöz Bronşitis'e karşı aşılama yapmanın amacı
Aşılama amacının saptanması önemlidir. .
Broilerler - Aşılama IB enfeksiyonları sonucu
kilo kaybı ve kümesteki genel düşük performans şeklinde oluşan ekonomik
kayıpların azaltılmasına yöneliktir.
Yumurtacı ve damızlıklar - Korumanın amacı IB
enfeksiyonları sonucu kör (yalancı) yumurtacıların ortaya çıkışı,
üretimde düşüş ve yumurtaların iç ve dış kalitesindeki değişiklikler
gibi sonuçlar doğurabilen ovidukt hasarının önlenmesidir.
Bu durumda civcivlerin aşılanması genellikle erken yaşta (yaşamlarının
ilk günlerinde) yapılır ve özellikle broilerlerde büyütme dönemini
de kapsayan yeterli bir korunma sağlanmaya çalışılmalıdır. Yumurtacı
ve damızlıklarda program modifiye canlı aşılarla hayvanların yaşamlarının
ilk haftasında oviduktun korunmasına yöneliktir. Daha sonra üretim
döneminde bağışıklığın geniş ve uzun süreli olması gereklidir ve
bu amaçla genellikle inaktif aşılar kullanılır.
Aşılama zamanı
Genellikle iki canlı IB aşılaması arasında 2 hafta aralık bırakmak
önerilir. İyi bir destekleyici etki oluşturmak için en son canlı
aşı ve inaktif aşı uygulaması arasında tercihen 4-6 hafta olmalıdır.
Aşı suşları
Mevcut IB saha suşları Massachusetts serotipinin protektotipi
altında kalıyorlarsa o zaman bu serotipe dayalı bir program kullanılabilir.
IB varyant saha suşlarının bulunması durumunda programa diğer serotiplere
(Nobilis IB 4/91 ve Nobilis IB D274 gibi) ait aşılar eklenerek daha
geniş koruma sağlanabilir.
Bazı canlı aşı virüsleri inaktif aşılardaki heterolog IB içerikleri
ile reaksiyona girebilirler ve kros-koruma ile sonuçlanan kros reaksiyonlar
oluşabilir. Bu, örneğin Nobilis 4/91 kullanımından sonra oluşan
bir durumdur. Bunu takiben Massachusetts serotipi içeren bir inaktif
aşı uygulandığında oluşan kros reaksiyon sadece Massachusetts serotipine
değil, 4/91 serotipine ve bunlarla beraber bazı farklı IB serotiplerine
karşı da yüksek seviyelerde nötralize edici antikor oluşumunu sağlar.
Önerilen aşılama programları için Aşılar
bölümü altındaki Nobilis IB aşıları kısmına bakınız
|